Samsun Kent Haber köşe yazarı mimar ve şehir plancısı Embiya Sancak, Samsun'un Kirazlık mevkisinde planlanan Orta Karadeniz Serbest Bölgesi kurulması ile ilgili çalışmaya yönelik uyarılarda bulunarak, projenin mevcut hali ile TBMM'de kabul edilmesi halinde Samsun'da kıyıların yapılaşmaya açılacağına dikkati çekti.
Samsun'da planlanan Orta Karadeniz Serbest Bölgesi çalışması ile ilgili mimar Embiya Sancak'tan uyarı yazısı geldi. Mimar Embiya Sancak, Orta Karadeniz Serbest Bölgesi için kıyı kanununda yapılacak değişikliğin Samsun'da kıyıları yapılaşmaya açacağını bu durumunda iyi bir sonuç vermeyeceğini belirterek, yapılması gereken doğru yöntem için önerilerde bulundu.
Sevgili okurlarım; Samsun için çok önemli olacak bir yasal düzenleme TBMM'nin gündemine girdi. Samsun Milletvekili sayın Erhan Usta konu hakkında benden uzman görüşü talep etti. Ben kendisine gerekli bilgileri verdim.
Şimdi bu makalemde daha ayrıntılı olarak görüşlerimi ve Samsun adına taleplerimi sayın Samsun kamuoyuna aktarıyorum. Konumuz Samsun Kirazlıkta tesis edilmesine karar verilen Orta Karadeniz Serbest Bölgesi kurulmasıdır.
Bu konuda Samsun Kent Haber'de Doğru Çizgi isimli köşemde üç makale yazmıştım.
Samsun halkı ve kamuoyunun maalesef, ciddi ve çok önemli konularda had safhada duyarsız olduğunu hatırlatayım. Eğer makaleniz magazin ağırlıklı değilse, okunmaz, ilgi görmez!
Ne yapalım sayın Samsun halkının kendine has tavrıdır. Makalemde işe biraz magazin olmasa da, siyasi renk verirsem belki makale okunur olur!
Aslında konumuz ne magazindir ve ne de siyaset materyalidir.
Konumuz öncelikle Samsun’dur, sonra Anayasa ile korunan ülke kıyılarıdır. Sonra faydalı ve gerekli yatırım kararlarının, yargıya takılmayacak hukuki niteliğidir.
Devamla; Samsun kenti önünde mevcut limanın işlevinin değiştirilmesi zamanının geldiği, doğu Samsun sanayi alanına İlkadım, Canik yerleşimlerini rahatsız etmeden, demir yolu ulaşımının sağlanması, mecburiyetinin zamanının geldiği; Doğu Samsun Sanayi Bölgesini de, besleyecek Samsun Doğu Çevre Yolunun hiçbir gerekçe öne sürmeden, planlanıp etaplar halinde gerçekleştirilmesinin zamanının geldiği, mevcut Samsun Limanı sahasında bulunan ruhsatları iptal edilen otel için, yargı kararı ile tekrar iptal olacak imar planı yerine, oteli de kapsayan 'Samsun Limanı Turizm Bölgesi ve Kruvaziyer Limanı' plan kararı verilmesinin doğru karar olacağı; Mevcut Samsun Limanının yük taşımacılığı rıhtımlarının, depolarının etaplar halinde kaldırılmasına, önerdiğim Samsun Serbest Bölge Limanı yapılarak bu hizmetlerin, Kirazlık limanına aktarılması gerektiği şeklinde özetleyebilirim.
Üstte verdiğim Kıyı Kanununda yapılacak değişikle kıyılarımızda, kumsallarımız, sahil şeritlerimiz, denizimiz doldurularak kazanılacak alanlarımız, sanayi tesisi için yapılaşmaya açılacaktır.
Maalesef bu değişikliğin ilk uygulaması, Samsun olacağı için kötü örneğin belgesi olacağız. Tıpkı Trabzon’da stat yapılabilmesi, kıyı kanununda zamanında yapılan değişiklikle başlatılan kötü uygulama gibi!
Yine rıza kıyısına cami yapılabilmesi için, kıyı kanununda yapılan değişiklik gibi..
Rize'de bu caminin projesi yapılmasına rağmen, cami yapılamadı! Ama kıyı kanununda kumsala cami yapmak hükmü sabit kaldı. Samsun Kirazlık'ta Orta Karadeniz Serbest Bölgesi yapılabilmesi için, ebette bir yasal düzenleme gerekiyordu. Zorunluluktu.
Bu zorunluluk nedeniyle, Samsun ve ülke menfaati için doğru, anayasal, yasal, bilimsel düzenleme yapılması mümkündür.
'Ülkemiz deniz kıyılarında kıyı kenar çizgilerinin, deniz tarafında serbest bölge yapıları yapılabilmesi için, karasal yönde demir yolu, deniz yönünde sanayi limanı yapılarak serbest bölgenin limanın dahilinde bulunması gerekir' şeklinde yasal düzenlemeyi teklif ediyorum.
Aksi halde kesinlikle kıyılarımız, denizlerimiz yapılaşır. Bu şekliyle yasal düzenleme yapılırsa konu Anayasa Mahkemesine taşınır ve iptal edilir. Benim teklifimde özellikle Kıyı Kanunun 6. maddesinde kıyılarda yapılacak yapılar için, 'Deniz kenarında yapılması zorunlu olan yapılar' tanımı vardır. Bu tür yapıların en önemlisi limanlardır.
Serbest Bölgeler ise üretim ve ticaret bölgeleridir. Limanlar ise ticaretin ulaşım ağının üssüdür. Limanlar ve geri alanları ideal sanayi üretim bölgeleridir. Demir yolu ile deniz yolu entegrasyonu limanlarda sağlanır. Liman dahilinde serbest bölge kurulması tam isabetlidir.
Sonuç; Sayın vekilimiz Erhan Usta mutlaka bu tasarı üzerinde görüşlerini TBMM'de sunacaktır. Ben görüşlerimi kendisine ilettim. Bu makalem daha ayrıntılı olarak endişelerimi, önerilerimi, görüşlerimi Samsun ile ilgili yapılması gerekenleri kapsıyor.
TBMM'de sunulan teklif yasalaşırsa, Anayasa Mahkemesine müracaatla yasanın iptalinin istenmesi ihtimali vardır. Bu olumsuzluğu önlemek için mutlak surette serbest bölgenin kıyılarda, kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında ve sahil şeridinde yapılabilmesi için, liman dahilinde bulunması şartı ile yasal düzenleme yapılmalıdır.
Saygılarımla
Not: Samsun Büyükşehir Belediyesi'nin daveti üzerine alta açıkladığım etkinlik için Samsun’a geleceğim. Şu anda Anakaradayım. Bu etkinlik sonrasında yeni makalem yazılacak.
Sen her şeyin doğrusunu bilirsin,senin önerilerine uymak gerek Uzman Embiya bey, Samsun planının belediyede görevli iken nasıl içine ettiysen, nasıl mahvettiysen, nasıl şehri kaçak inşaat mezmeliğine getirdiysen, nasıl bu şehirdeki trafik tıkanıklığı senin çizdiğin 7 ve 10 mt yollarda oluştuysa,nasıl o çarpık kentli yarattıysan senin önerilerine uymak ve uygulamak gerekir.