Yeşilyurt AVM

Samsun'da Gülsan ve eski Sanayi Sitesinde esnaf barut fıçısı!

Samsun Kent Haber köşe yazarı mimar ve şehir plancısı Embiya Sancak Gülsan Sanayi ve Eski Sanayi Sitesinde yaşanan Kentsel Dönüşüm krizini yazdığı köşe yazısında "Cicim ayları geçti. Söz verilen kira desteğinden vazgeçildi. Esnaf barut fıçısı" dedi.

GÜLSANA SANAYİ VE ESKİ SANAYİ SİTESİNDE ESNAF BARUÇ FIÇISI!

Samsun'da esnafın davetiyle eski sanayi sitesinin kentsel dönüşümü için düzenlenen ilk ikna toplantısına katıldım.

Toplantıyı düzenleyen, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Kentsel Dönüşüm Başkanlığıydı, sunumu yapan ise sadece emir kulu bir bürokrat, talebi yapanda Samsun Büyükşehir Belediye Başkanlığıydı.

Yani şöyle olmuş; Samsun gündemini takip edenler olarak bildiğimiz bilgi şöyleydi. Samsun’da çok hızlı şekilde bir karar alınmıştı. Gülsan dahil eski sanayi bölgesi için, kentsel dönüşüm kararı alınarak uygulamayı Samsun Büyükşehir Belediyesi yapacaktı. Hatta bütüncül sınır bakımından plan kararı onaması bile yapılmıştı.

Hemen düzeltme yapılmıştı. Eski sanayinin çözümü çok zor olacak, bu nedenle Gülsan Sanayi Sitesi ile birlikte uygulama yapmak doğru olmaz.

Ben de bu görüşe katılmıştım. Gülsan Sanayi kentsel dönüşümü çok hızlı gerçekleşebilirdi. Eski sanayi ise bu duruma engel olurdu. 

Ama gelin görünki, Gülsan Sanayi'de hız kesildi. Hızlı başladılar ama şimdi duraksadılar.

Sözün sırası gelişken yazayım;

Kentsel dönüşümün başarısı hak sahiplerinin güveni sürdüğü sürece olumlu sonuç verir! 

Güven bir kere bozulursa, siyaseti de etkileyen memnuniyetsizlikler idareyi başarısızlığa götürür.

Gülsan Sanayi'de ilk güvensizlik perdesi bugünlerde sahnededir!

Neden ve nasıl mı?

Cicim aylarında yani tatlı dilli ikna günlerinde ve hatta imzalanan sözleşmede Gülsan Sanayi Sitesi hak sahiplerine kira bedeli ödeneceği yazıldı, konuşuldu ve imzalandı!

Şimdi ise, belediye der ki; "Biz verecektik ama Çevre Şehircilik Bakanlığı vermiyor. Söz verdik ama hata ettik"

Şimdi hak sahibi hakkını yargıda aramaya hazırlanıyor!

Yakın zamanda bu sözünde durmama olayı, Samsun siyasetinin de gündemine oturacak gibi!

Sevgili okurlar, bu kısmı özellikle yazdım. Çünkü Samsun için Kentsel Dönüşüm projeleri mutlaka yapılarak uygulanmalıdır.

Gülsan Sanayi Sitesinde söz verilerek imzalanan sözleşme hükmünü uygulamamak diğer projeleri de olumsuz etkiler!

Gelelim Eski Sanayi Sitesi'nin Kentsel Dönüşüm ikna toplantısına. Katılımcı hak sahiplerinin sözlerini, hop oturup hop kalkmalarını, mimiklerini, ses tonlarını dikkatlice takip ettim. 

Toplum psikolojini çok iyi bilen yazar olarak, durumu şöyle özetleyim:

İnsanımız sanki barut fıçısı..

Bu psikolojik ortamın oluşmasının elbette geri planı vardır. Zaten sürekli aralarında bulunan Kentsel Dönüşümü bilen kişi olarak, bu barut fıçısı durumunu fark ediyorumdum.

Öncelikle eski sanayi sitesi mal sahipleride, kiracılarıda dönüştürmek isteyen muktedir tavırlı idarelere güvenmiyor!

Hele şimdi Gülsan Sanayi Sitesinde, Samsun Büyükşehir Belediyesi'nin söz verdiği kira ödemesini yapmayacaklarını yazılı olarak hak sahiplerine bildirmesi, bir güvensizlik belgesi olacaktır.

Güvenin tesisi için Samsun Büyükşehir Belediyesi yaptığı hatayı derhal düzeltmelidir! Kira bedellerini sözleşmeye yazdığı gibi ödemelidir!

Eski sanayi toplantısının Kentsel Dönüşüm ikna toplantısında ise bürokrat der ki; "Size Toybelendeki Sanayi sitesinden dükkan vereceğiz. Siz hak sahiplerine bu teklifimize razı olup olmadığınız sormaya  geldik. Takas yapacağız. Takas için bedellerini  SPK sertifikalı Gayrimenkul Değerlendirme Firmaları yapacak"

Bu sözler üzerine ikna toplantısında ortalık karıştı!

Ne kötü şey bürokratın hak sahibi insanımızı tanımaması

Yanında oturan hak sahibi esnaf hop oturup hop kalktı!

Yahu dedi; "Benim malımın değerini sen belirleyeceksin, Toybelendeki kendi malının değerini de sen belirleyeceksin öyle mi? Ben çıkıyorum"

Sayın bürokrat; Sizin anlattığımız tam bir hikaye!

SPK tescilli gayrimenkul şirketinin değerlendirmesi, kitabı olabilir ancak eski sanayi sitesi mülk sahipleri açısından, değersiz olduğunu bilmeniz gerekiyor. 

Bu arada ayağa kalkarak bir mülk sahibi, diğer mülk sahiplerine bilgi veriyor

"Arkadaşlar burada sanayi sitesi yok burası emsali olan bir ticaret bölgesidir"

İşi bilen olarak, içimden diyorum ki; Doğrudur..

Evet eski sanayinin plan kararı 30 yıldır, dört katlı emsalı dört olan ticaret bölgesidir.

Henüz dört kat hakkını kullanmamış olan eski sanayi sitesinde dükkanları vardır. Yani riskli yapılar bu binalardır. Buna rağmen kentsel dönüşüm sahasında pek çok, yeni binalar yapılmıştır. Yeni binalar zaten kentsel dönüşüme konu olan binalar değildir.

Sahada bina ruhsatları ile yeni eski bina analizi yaparsanız, burada kentsel dönüşümün zorluğunu görürsünüz.

Ben iyi niyetle ve kentsel dönüşümü öneren şehirci mimar olarak şöyle anladım.

Riskli yapı ve kat adeti az olan dükkanların, mülk sahiplerine devlet diyor ki;

"Gelin anlaşalım size kullanıma hazır Toybelen Sanayi Sitesinde dükkan verelim, takas edelim. Takas ile aldığımız bu yeri, bu bölgenin Kentsel Dönüşüm projesinde kullanarak burada çağdaş bir ticaret bölgesi oluşturalım"

Kiracılara ilgili kentsel dönüşüm mevzuatına göre, takas yöntemi ile dükkan veremeyiz. 

Toplantıda çoğunluğu oluşturan kiracılar, bağırış çağırışla bu duruma itiraz ediyorlar...

Diyorlarki; "Toybelen Sanayi Sitesindeki dükkanları çok uygun şartlarda bize satın"

Yani kentsel dönüşüm sahasında, kiracı olanlarda, mülk sahipleri gibi bedel ödemede avantajlı hak talep ediyorlar. Hak sahiplerinden farkı sadece, bedelini kendileri ödemesidir.

Benim izlenimime göre, yorum ve görüşüm dükkanı olmayan esnafın mülk sahibi edinmesinin sağlanmasıdır.

Bir ayrıntı daha vardır; Halen kendi işyerini fiilen kullanan esnaf ve vatandaş diyecek ki, "Aynen kiracılara tanıdığın hakkı bana da ver. Ben Toybelen Sanayi Sitesinde bedelini ödeyerek dükkan alayım. Tapulu mülkümün değeri karşılığında dönüşüm yapılan bu alanda, yeni bağımsız bölüm verilsin"

Bu teklifler de gelecektir. Bir sorun daha var.

Eski Sanayi Sitesi bölgesinde mülk sahibinin, hak sahipliği oranını hesaplarken 

emsali 4 alırsan bu defa Gülsan Sanayi Sitesinde mülk sahipleri sormaz mı? 

"Benim hakkımı hesaplarken neden emsali 2 kabul ettin"

Şimdi şehirci ve mimar olarak yazayım; Yapılanma emsalı 4 alınması halinde ortaya çıkacak doku, yeni bina olacak ama, işin sonunda ortaya çıkacak tablo iç içe giren çağdışı bir görünüm olacaktır.